sobota, 04 listopada 2017
Nie sądźcie

Dwa razy w czasach licealnych zostałam wyrzucona z klasy z naganą za ten sam naganny czyn. Raz z lekcji polskiego wyrzucił mnie mający zastępstwo w naszej klasie tzw. szkolny ubek, główny partyjny ideolog mojego znakomitego skądinąd liceum, facet wciąż groźny w czasach, kiedy PRL wydawał ostatnie tchnienie. Drugi raz zostałam wyrzucona z przykościelnej lekcji religii przez panią uczącą "przygotowania do życia w rodzinie". Jak już powiedziałam - w obu przypadkach za to samo.

A za co? Ano za odmowę potępienia uczynków ludzi, którzy znaleźli się w skrajnych sytuacjach. Za to samo, dokładnie to samo wypowiedziane zdanie: "Nigdy nie byłam w takiej sytuacji, nie wiem, jak sama bym się zachowała, więc nie mogę oceniać tych ludzi". Za pierwszym razem chodziło o jednego z bohaterów Popiołu i diamentu Andrzejewskiego, tego, który w obozie z porządnego człowieka zmienia się w oprawcę współwięźniów. Za drugim razem chodziło ogólnie o kobiety dokonujące aborcji.

Przypomniało mi się to dziś, kiedy przeczytałam reportaż o syryjskich uchodźcach z łodzi, która zatonęła na Morzu Egejskim. A konkretnie komentarze pod tym reportażem. Komentarze w tonie "mogli siedzieć w domu", "mogli nie dać się oszukać przemytnikowi", "mogli postępować mądrzej". Pewnie mogli. Ale idę o zakład, że żaden z komentujących nigdy nie przeżył wojny, realnego, ciagłego zagrożenia życia, więc nie ma pewności, że sam w ich sytuacji zachowałby się inaczej. "Mądrzej." Ja o sobie też tego nie wiem. Ba, myślę, że próbowałabym uciekać za wszelką cenę, nie wiem, czy potrafiłabym na zimno kalkulować szanse.

Wiem, że moja rodzina, dziadkowie z malutkimi dziećmi, uciekali we wrześniu 1939 z Krakowa do Lwowa - wygodnie, własnym samochodem. Po czym kilka miesięcy później, w środku zimy, z babcią w ciąży, uciekali z powrotem ze Lwowa do Krakowa, tym razem przez zieloną granicę i bardzo szybko na piechotę, bo Rosjanie zabrali im samochód, w zamian dając bumagę potwierdzającą ten rekwirunek. Samochodu oczywiście dziadek nigdy więcej nie zobaczył.

Co świadczy o tym, że nawet ludzie mający flegmatyczny charakter i wręcz patologicznie trzeźwo myślący jak mój śp. Dziadek, ulegają presji ucieczki przed wojną oraz są zdolni przebyć kilkaset kilometrów w bardzo trudnych warunkach, byle dostać się w nieco bezpieczniejsze miejsce.

Z tych dwóch powodów nie czuję się uprawniona do oceniania tego, co robią uchodźcy.

I żeby było jasne: mam z kwestią uchodźców spory problem moralny. Nie udaję, że ta ogromna migracja nie niesie ze sobą zagrożeń. Uważam, że są kraje, jak choćby bogate państwa arabskie, ale również Polska, których moralnym obowiązkiem jest wziąć czynny udział w rozwiązywaniu tej katastrofy humanitarnej, a tego nie robią. Mam jednocześnie wrażenie, że Unia Europejska nie opracowała dobrych procedur - ale nie bardzo miała na to czas. A poza tym jeżdżę dużo po Europie, byłam w kilku z miejsc, które media opisywały jako ogniska zapalne problemu z uchodźami i nie widziałam tam zagrażających mojemu bezpieczeństwu tłumów. Owszem, w podparyskim Saint-Denis tabliczki w rękach oblegających samochody żebraków zmieniły się z "famille de Roumanie" albo zwykłego "j'ai faim" na "famille syrienne". Ale to ci sami ludzie, zawodowi żebracy, żerujący teraz na aktualnych emocjach.

Ale jakiekolwiek miałabym problemy z tym problemem, nie mogę potępić Syryjczyków za to, że uciekają. I bardzo bym chciała nigdy nie nabyć prawa moralnego do takiej oceny.


Save

Zakładki:
...
Blogi, po części zdechłe
Blogroll
Miejsca w necie
Ulubione - artystycznie
Ulubione - filmowo
Ulubione - literacko
Ulubione - muzycznie
Ulubione - naukowo
Ulubione - przyrodniczo
Ulubione - zabawnie
Z tego bloga czyli moje ulubione lub najpopularniejsze notki
Tagi
       

       Copyright